Cỏ dại – Ma Văn Kháng

♥ ♥ ♥ ♥ ♥

Những tiếng ngáy ngắt quãng, nặng nhọc phát ra từ căn buồng đầu hồi đã khiến tôi đứng phắt ngay lại ở ngưỡng cửa. Quái! Nhà này, trước nay chỉ có tôi và mẹ tôi, chả ai có tiếng ngáy thô lỗ như thế. Ngáy đã to lại rộ lên rền rã từng đợt, cuộn lại như nhai nghiến,  nuốt chửng ruột gan mình rồi lại hầm hè nhả ra.
– Ai ngủ trong buồng nhà mình thế, mẹ?

Đáp lại câu hỏi của tôi, mẹ tôi lắc đầu chép miệng, chẳng muốn trả lời. Thì vừa lúc ấy, trong căn buồng nọ có tiếng đấm thình thịch và tiếp đó tiếng Quỳ, em trai tôi: “Dậy! Dậy! Hấn, dậy ra chào chị Tân đi!”. Và thế là tôi hiểu. Quỳ, em trai tôi đã hết hạn nghĩa vụ quân sự, trở về cùng với một phụ nữ, tức em dâu tôi.
Em dâu tôi. Nó đã dậy, đi từ trong buồng ra, vừa ngáp vừa dụi mắt, hiển lộ một thân hình thiếu nữ măng tơ mới lớn. Cái áo sơ mi xanh cũn cỡn hếch hai vạt, chật ních vì khuôn ngực nhô cao. Cái quần âu xanh sĩ lâm, phùng hai đầu gối, ngắn ngủn như quần đi mượn của trẻ con.

Nó bước liêu xiêu, qua cửa, gặp con Mực nằm chắn đường, quát: Tiên sư lỏi, rồi thuận chân đá đánh púp một cái vào bụng con vật. Chẳng chào hỏi ai lấy một câu, nó đi thẳng ra sân, vục gáo vào bể nước, đưa lên miệng, ngửa cổ súc òng ọc, nhổ đánh toẹt, rồi quay vào nhà, lanh lảnh: “Anh Quỳ! Khăn mặt đâu?”.

Đón cái khăn tôi đưa, nó chẳng hé răng nói một lời cảm ơn, đã cúi xuống cái chậu đồng, vỗ nước tàm tạp vào mặt.

Hừ, cũng không đến nỗi nào. Tôi thầm đánh giá nó. Nét hoang dã thể hiện ở mái tóc sém nắng hung đỏ, dài vừa đủ để buộc thành túm đuôi gà sau gáy. Hàm răng trắng nhờ nhợ và hai bên mép thàm làm ăn bợt trắng. Tuy vậy, vẻ nặng nề của vóc người nở nang xổng xểnh quá độ tự nhiên và nét hoang sơ được giảm nhẹ nhờ gương mặt tròn, mỏng, có hai con mắt lớn sít nhau, bóng sáng.

Người khôn con mắt đen sì. Nó đâu có phải là đứa ngu si đần độn. Mẹ tôi nói vậy, nhưng vẫn không giấu nổi nỗi buồn phiền. Buồn phiền vì có một cô con dâu mà chẳng có lễ ăn hỏi cưới xin. Buồn phiền vì bảo Quỳ rằng: “Ừ thì mày nói chúng mày đã đăng ký, tổ chức lễ cưới ở đơn vị rồi thì tao cũng biết là thế, nhưng đã đem nhau về đây cũng phải làm mấy mâm cỗ để trình với họ hàng nội ngoại, bạn bè xóm giềng chứ”, thì nó gắt toáng lên: “Cụ chỉ vẽ vời lễ nghĩa, còn phải kiếm sống cái đã”.

Quỳ phải trở về xí nghiệp cũ. Đang mùa thu mua đào lê táo mận sơn tra để sản xuất rượu vang. Nó là thợ sửa chữa cơ khí. Máy móc già cỗi hỏng hóc liên tùng tục. Lăn lóc ở xí nghiệp tối ngày, nó để ở nhà một thiếu nữ quá non trẻ, ngây dại, chưa thành người đã thành vợ.

Chưa thành người đã đóng vai người vợ. Phải, vợ Quỳ là thế. Là suốt ngày ru rú ở trong buồng, không động chân động tay cất nhắc việc gì. Cơm đến bữa là vác miệng ra ăn. Ăn xong là ngủ. Ngủ thì ngáy rầm rầm. Đẫy giấc mới trở dậy. Dậy là tắm gội, kỳ chân, sửa móng tay, rồi bật ti vi xem chèo tuồng, ca kịch cải lương. Sống trong nhà với mẹ và chị chồng mà còn quá người dưng. Không ra e thẹn, không ra cao ngạo, lúc cau cảu, khi khinh khỉnh, ăn nói đã trống không, ngô ngọng, lại cộc cằn, chỏng lỏn.

Chết thôi. Chỉ hay ăn không hay làm. Nghề ngỗng không. Vốn liếng không. Cứ nồng nỗng ngây ngây dại dại như thế thì lấy gì mà ăn.

Không hiểu có phải vì nghe mẹ tôi than phiền với xóm giềng như thế không mà sáng ấy, nó, vợ Quỳ em trai tôi, đã từ trong buồng, lắt lẻo nói hắt ra rất xấc xược: “Này, hay ăn hay uống là tướng trời sinh. Con này có dại có ngây cũng chẳng thèm ăn bám con già con trẻ nào nhé!”. Và ngay sau đó, nó cắp cái làn, đẩy cửa, ưỡn ngực, vênh mặt, đánh tay đi ra ngõ, không thèm nói với ai một lời.

Ra là vậy, cô em dâu tôi, cái Hấn, nó đã chạm tự ái, nó đã ra khỏi nhà để xông vào môi trường lập thân kiếm sống.

Thành phố là chốn chạ người. Người này sống được vì đáp ứng được nhu cầu của người kia. Hơn nữa, sự sống vốn có cái bẩm sinh khôn ngoan của nó và hoang dại có cái tinh khôn của sự sống hoang dại. Nghĩ vậy về Hấn nên mẹ tôi và tôi phần nào cũng thấy yên lòng.

Nào ngờ, nó mới cắp làn đi đi về về được hai hôm, đã có một anh công an hình sự mò đến nhà tôi. Bất ngờ nhận ra tôi là cô giáo dạy con anh, anh liền dịu giọng: “Mời cô ra đồn công an bảo lĩnh cho em dâu cô, không đồn họ giữ qua đêm thì khổ”. Thì ra em dâu tôi mấy ngày qua ra ga xe lửa tập tọng vào nghề mua bán vé giả, bị công an bắt, nó còn tụt quần ra đập túi bụi vào mặt họ để tháo chạy.
(…)